G7: Η σύνοδος κορυφής του Εβιάν υπό την σκιά του πολέμου και τα καπρίτσια του Τραμπ

Η σύνοδος κορυφής της G7 ξεκινά τη Δευτέρα στο Εβιάν της Γαλλίας, με τους Ευρωπαίους ηγέτες να επιδιώκουν να γεφυρώσουν το χάσμα που τους χωρίζει από τον Ντόναλντ Τραμπ για τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία. Η παρουσία ενός περισσότερο ασταθούς παρά ποτέ Τραμπ αναμένεται να δοκιμάσει τις αντοχές της διατλαντικής συνεργασίας.

Για τρεις ημέρες, στη διάσημη λουτρόπολη των Άλπεων, ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν σκοπεύει να συζητήσει ζητήματα που εκτείνονται από τις παγκόσμιες οικονομικές ανισότητες έως τη ρύθμιση του ψηφιακού κόσμου. Στο τραπέζι θα καθίσουν ο αμερικανός πρόεδρος και οι ηγέτες της Γερμανίας, του Καναδά, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, σε μια συνάντηση που αναμένεται να αναδείξει τις διαφωνίες ανάμεσα στις ΗΠΑ και τις υπόλοιπες μεγάλες δυνάμεις.

Η σύνοδος αυτή αποτελεί την πρώτη διατλαντική συνάντηση μετά τις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πόλεμο κατά του Ιράν, πλήττοντας περαιτέρω τις ήδη τεταμένες σχέσεις λόγω των αμερικανικών φιλοδοξιών για τη Γροιλανδία και του εμπορικού πολέμου της Ουάσινγκτον.

Ευρωπαίοι, Καναδοί και Ιάπωνες, που δεν υποστήριξαν τον πόλεμο, αναμένεται να επιμείνουν στο άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, των οποίων ο αποκλεισμός έχει εκτοξεύσει τις τιμές της ενέργειας. Στις συνομιλίες της δεύτερης ημέρας θα συμμετάσχουν η Αίγυπτος, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ.

Η Ουκρανία στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών προσπαθειών

Οι Ευρωπαίοι ελπίζουν ότι, με τον Ντόναλντ Τραμπ επικεντρωμένο στις διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη, θα μπορέσουν να αναλάβουν πρωτοβουλία στο ουκρανικό ζήτημα. «Θα πρέπει να ξαναδημιουργηθεί σύγκλιση στην G7 ως προς την υποστήριξη της Ουκρανίας», δήλωσε ο Εμανουέλ Μακρόν.

Στόχος είναι να πεισθεί ο Τραμπ να στηρίξει τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, που αναμένεται στο Εβιάν την Τρίτη, και την πρότασή του για απευθείας διάλογο με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να σταματήσει η πίεση προς το Κίεβο για παραχώρηση των εδαφών του Ντονμπάς στη Ρωσία.

Η προσαρμογή στις ιδιομορφίες του Τραμπ

Όλα έχουν σχεδιαστεί ώστε να προσαρμοστούν στα καπρίτσια του Τραμπ, ο οποίος το 2018 απέσυρε την υποστήριξή του προς το κοινό ανακοινωθέν της G7 και πέρυσι αποχώρησε αιφνιδιαστικά από τη σύνοδο στον Καναδά, προκαλώντας τον Εμανουέλ Μακρόν. Οι Γάλλοι οικοδεσπότες ελπίζουν ότι αυτή τη φορά θα φθάσει εγκαίρως και θα αποδεχθεί την πρόσκληση για δείπνο, είτε στο Παρίσι είτε κάτω από τα χρυσά στολίδια των Βερσαλλιών.

Αρχικά, η σύνοδος είχε προγραμματιστεί για τις 14 Ιουνίου, ημέρα των 80ών γενεθλίων του Ντόναλντ Τραμπ, αλλά οι ημερομηνίες άλλαξαν ώστε να μπορέσει να διοργανώσει έναν αγώνα MMA στον Λευκό Οίκο.

Το κλίμα και η τεχνολογία στο περιθώριο

Μη κυβερνητικές οργανώσεις επικρίνουν τον Εμανουέλ Μακρόν για την απόφασή του να παραμερίσει το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής προκειμένου να μην προκαλέσει τον Τραμπ. Ο πρόεδρος της Γαλλίας, που αναμένεται να αποχωρήσει από την εξουσία σε λιγότερο από έναν χρόνο, έχει καλέσει επίσης ηγέτες από τη Βραζιλία, τη Νότια Κορέα, την Ινδία και την Κένυα, επιδιώκοντας να δείξει ότι η G7 δεν είναι αντίπαλο δέος των αναδυόμενων οικονομιών.

Παράλληλα, ο Μακρόν έχει προσκαλέσει εξέχουσες προσωπικότητες της τεχνολογίας, όπως τον Σαμ Άλτμαν της OpenAI και τον Γάλλο Αρτύρ Μανς του Mistral AI, σε πρόγευμα την Τετάρτη. Στόχος είναι η προώθηση πρωτοβουλιών για ρυθμιστικό πλαίσιο της τεχνητής νοημοσύνης και περιορισμό της πρόσβασης ανηλίκων στα κοινωνικά δίκτυα — θέματα που προμηνύονται δύσκολες συζητήσεις με τον Τραμπ.

Οικονομικές ανισορροπίες και Κίνα

Άλλη μεγάλη πρόκληση για τον Μακρόν θα είναι η αντιμετώπιση των παγκόσμιων μακροοικονομικών ανισορροπιών. Όπως εξήγησε, το ζητούμενο είναι να ειπωθεί στους Κινέζους «να είστε πιο εντάξει με τις επιδοτήσεις των επιχειρήσεων και αναζωογονείστε την εσωτερική σας αγορά», στους Αμερικανούς «οι δασμοί ήταν κακή ιδέα, πρέπει προοδευτικά να τους αφαιρέσετε» και στους Ευρωπαίους «προχωρήστε πιο γρήγορα στις επενδύσεις και την απλοποίηση των διαδικασιών».

Ο Μακρόν προτείνει μια «συνεργατική» προσέγγιση, αν και τον Δεκέμβριο είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβολής ευρωπαϊκών δασμών στα κινεζικά προϊόντα «αν το Πεκίνο δεν παίξει το παιγνίδι».

Καθώς η Κίνα δεν συμμετέχει στην G7, οργανώνεται σήμερα στη Γαλλία μια προσύνοδος «των συγκλίσεων» μέσω τηλεδιάσκεψης με τη συμμετοχή ανώτατου κινέζου αξιωματούχου και εκπροσώπων αναδυόμενων δυνάμεων. Το Παρίσι διαβεβαιώνει ότι έχει λάβει αμερικανικές διαβεβαιώσεις και προσδοκά πως οι συνομιλίες θα οδηγήσουν σε αποφάσεις στο πλαίσιο της G20 τον Δεκέμβριο.

Δηλώσεις για τα κρίσιμα ορυκτά, τις σχέσεις με την Κίνα και τη διακίνηση ναρκωτικών αναμένεται να δημοσιευθούν μετά την ολοκλήρωση της συνόδου του Εβιάν την Τετάρτη.