World News in Kyrgyz

Орусиянын өкмөтү жарандарды телефон жана интернет көз боемочулугунан коргоону көздөгөн чаралардын экинчи пакетин иштеп чыкканын билдирди. Документте абоненттин макулдугу жок эле эл аралык телефон чалууларга тыюу салуу каралган. Өкмөт аппаратынын жетекчиси Дмитрий Григоренконун айтымында, мындан тышкары чет жактардан телефон чалууларды белгилөө жана балдар үчүн SIM-карта киргизүү демилгеси бар. Өкмөттүн бул чаралары тууралуу президент Владимир Путин да 9-декабрда айтып, "кас мамлекеттердин аймагынан... Читать дальше...

Октябрь окуяларынан кийин келген бийлик коррупцияга каршы аёосуз күрөш жүргүзүүгө убада берген жана жемкорлукка каршы мыйзамдарды катаалдаткан.

Австралия 16 жашка чыга элек балдардын социалдык тармактарды колдонуусуна тыюу салган дүйнөдөгү биринчи өлкө болуп калды. Былтыр ноябрда парламент кабыл алган мыйзам 10-декабрга караган түнү күчүнө кирди. Бийлик чектөө жаштарды интернеттеги ыдыктан, жалган маалыматтан, мыйзамсыз мазмундан коргоону көздөйт деген жүйөсүн айтып келет. Жаңы жобо TikTok, YouTube, Instagram, Facebook, Snapchat, Reddit жана X платформаларына жайылат. WhatsApp, электрондук почта, онлайн оюндарга жана билим берүү долбоорлоруна чектөө киргизилбейт. Читать дальше...

Борбордук шайлоо комиссиясы (БШК) 30-ноябрда өткөн Жогорку Кеңештин депутаттарын мөөнөтүнөн мурда шайлоонун жыйынтыктарын бекитти. Ага ылайык, Боршайком көп мандаттуу 30 округда шайлоо өткөнүн таанып, 29 округдан 87 талапкер Жогорку Кеңештин депутаттыгына шайланганын билдирди. Ал эми №13 округда өткөн шайлоонун жыйынтыгы мыйзам бузууларга байланыштуу жокко чыгарылган. Шайлоочулардын тизмесине 4 млн 294 миң 243 жаран киргизилип, 1 млн 584 миң 446 шайлоочу добуш берди. Бул жалпы шайлоочулардын 36,90% түздү. Читать дальше...

10-декабрда Чүй облусунун Аламүдүн районундагы Байтик айылында көп функционалдуу агроөнөр жай комплексинин курулушун баштоонун символу болгон капсула салуу аземи болуп өттү. Иш-чарага суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жайы министри Бакыт Төрөбаев катышып, долбоордун азык-түлүк коопсуздугун бекемдөө үчүн маанилүүлүгүн белгиледи. Суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жайы министрлиги кабарлагандай, этти сактоочу комплексти курууга 12 миллион долларлык инвестиция салынат. Читать дальше...

Мөөнөтүнөн мурда өткөн парламенттик шайлоодо №8 шайлоо округунан аялдардан алдыга чыгып, мандат албай калган Жылдызкан Жолдошова Борбордук шайлоо комиссиясынын (БШК) чечимине каршы Бишкек шаарынын Административдик сотуна кайрылды. Бул тууралуу саясатчы Фейсбуктагы баракчасында кабарлады. Шайлоодон кийин айрым добушканалардагы ыктымал добуш сатып алуу учуру тартылган видеолордун негизинде аймактык шайлоо комиссиясы №8 округдагы №5249 жана №5514 тилкелериндеги добуш берүүнүн жыйынтыгын жокко чыгарганы белгилүү болгон. Читать дальше...

Роберт Просинечки Кыргызстандын футбол боюнча улуттук курама командасынын башкы машыктыруучусу болуп дайындалды. Европалык адис менен 10-декабрда келишим түзүлүп, ага Кыргыз футбол биримдигинин президенти Камчыбек Ташиев катышты. Келишимдин шарттарына ылайык ал 1 жыл 1 ай иштейт. Эгерде анын жетекчилиги алдында курама команда 2027-жылкы Азия кубогунда ийгиликтүү оюн көрсөтсө, анда макулдашуу дагы 3 жылга узартылат. 56 жаштагы Роберт Просинечки Хорватиянын, Азербайжандын, Босния жана Герцеговинанын... Читать дальше...

Дүйнөдө аялдарга карата зордук-зомбулук токтобой жатканы БУУнун соңку баяндамасында айтылды. Анда өткөн жылы дүйнөдө 83 миң аял киши колдуу болгону, анын 60 пайызга чукулу жакындарынын колунан ажал тапканы көрсөтүлгөн. Өз үй, өлөң төшөгү кыз-келиндер үчүн эң кооптуу жай болуп калганы белгиленеген.

10-декабрь, саат 10:00дө Конституциялык сот президенттин “Кыргыз Республикасынын Конституциясына өзгөртүү киргизүү жөнүндө" мыйзам долбооруна корутунду берүү тууралуу сунушун кароого киришти. Бул тууралуу мекеменин басма сөз кызматы кабарлады. “Долбоор аркылуу Конституциянын 25-беренесинин 1-бөлүгүнө өзгөртүү киргизүү сунушталууда. Анда балдарга карата жасалган сексуалдык мүнөздөгү өзгөчө оор кылмыштар, ошондой эле зордуктоо менен коштолгон өлтүрүү үчүн жазалоонун өзгөчө чарасы катары өлүм жазасын колдонуу мүмкүндүгү каралган. Читать дальше...

Маданият, маалымат жана жаштар саясаты министрлиги Кыргыз улуттук “Манас” театрында бир катар манасчылардын ортосунда чыр-чатак чыккандыгы тууралуу маалыматтарды иликтөө үчүн комиссия түзүлгөнүн билдирди. Мекеме иликтөө толук аяктагандан кийин анын жыйынтыгы боюнча маалымат берилерин кошумчалады. Социалдык тармактарда жакында эле өткөн “Жаратман манасчы” сынагына байланыштуу “Манас” театрынын жетекчиси жана манасчылар аралашкан мушташ болгону тууралуу маалыматтар тарады. Театрдын директору Нурбек Талантбеков бул тууралуу комментарий бере элек. Читать дальше...

Курулуш, архитектура жана турак жай-коммуналдык чарба министри Нурдан Орунтаев реновация - көп кабаттуу эски үйлөрдүн ордуна жаңы, көп батирлүү үйлөрдү куруу боюнча мыйзам иштелип чыкканын билдирди. Бул тууралуу ал 10-декабрда “Кабар” улуттук маалымат агенттигиндеги маегинде айтты. “Эски турак жайды сатып алып жаткан компания мамлекеттик же жеке менчик ишкана болобу, биз жарандардын укугун коргошубуз керек. Ошондуктан бул мыйзам биринчиден укуктарды коргоого багытталган мыйзам болот. Компания турак жайды кантип сатып алыш керек... Читать дальше...

Улуттук банк Кыргызстанда 5-декабрда коммерциялык банктардын бирине кылмыштуу ишти каржылоого жана кылмыштуу кирешелерди адалдоого каршы күрөшүү боюнча мыйзамдын талаптарын бузган деген негизде 21 млн 600 миң сом айып пул салынганын билдирди. Өлкөнүн негизги банкы кайсы финансылык уюм айыпка жыгылганы тууралуу жана иштин чоо-жайы боюнча маалымат берген жок. Кыргызстанда 22 коммерциялык банк бар. Буга чейин Улуттук банк кылмыштуу ишмердүүлүктү каржылоого жана акчаны адалдоого каршы күрөшүү боюнча... Читать дальше...

Президент Садыр Жапаров бийлик жарандардын укуктарын коргоого, сот институттарын чыңдоого, демократиялык процесстерди өнүктүрүүгө жана сапаттуу билим берүүгө, ошондой эле саламаттыкты сактоо тармагына өзгөчө маани берерин билдирди. Бул тууралуу мамлекет башчы кыргызстандыктарды 10-декабрь - Адам укуктары күнү менен куттуктоосунда айтты. Президент мамлекет аялдарды, балдарды жана аялуу топторду коргоо, аларды басмырлоого каршы күрөшүү боюнча ырааттуу иш жасап келатканын кошумчалады. “Мына ушундай... Читать дальше...

Бишкектин Свердлов райондук сотунун мурдагы төрайымы Элвира Жаркеева Кылмыш-жаза кодексинин “Кызмат абалынан кыянаттык менен пайдалануу”, “Билип туруп сот адилеттигине жатпаган өкүм же башка соттук акт чыгаруу” (ред: Кылмыш-жаза кодексинин 2017-жылдагы редакциясы боюнча) жана “Бийликтен аша чабуу” (ред: Кылмыш-жаза кодексинин 2021-жылдагы редакциясы боюнча) беренелери менен күнөөлүү деп табылды. Бирок Бишкектин Биринчи май райондук соту 5-декабрда кылмыш ишинин мөөнөтү өтүп кеткен деген негизде жаза берген жок. Читать дальше...