Η πρωθυπουργός της Δανίας ανακοίνωσε πρόωρες εκλογές
Η πρωθυπουργός της Δανίας προκήρυξε πρόωρες εκλογές, επιδιώκοντας να αξιοποιήσει το θετικό κλίμα που έχει δημιουργηθεί από το λεγόμενο «Greenland bounce», μετά τις απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να εισβάλει στην Αρκτική επικράτεια.
Η Μέτε Φρεντέρικσεν, η οποία βρίσκεται στην εξουσία από το 2019, υποχρεούται βάσει του δανικού νόμου να προκηρύξει εκλογές έως τις 31 Οκτωβρίου. Η απόφασή της να ορίσει ημερομηνία οκτώ μήνες νωρίτερα θεωρείται προσπάθεια να εκμεταλλευτεί την άνοδο των ποσοστών της, ύστερα από τις αποτυχημένες τοπικές εκλογές του Νοεμβρίου, όπου οι Σοσιαλδημοκράτες έχασαν για πρώτη φορά τον έλεγχο της Κοπεγχάγης εδώ και έναν αιώνα.
Δημοσκοπήσεις του περασμένου μήνα έδειξαν ότι το κόμμα της ανακτά δυνάμεις, εν μέρει χάρη στη διαχείριση της κρίσης που σχετίζεται με τη Γροιλανδία. Η Φρεντέρικσεν έχει επίσης δεσμευθεί να επιβάλει φόρο στον πλούτο, προκειμένου να χρηματοδοτήσει τα σχολεία.
Αφού προανήγγειλε την ανακοίνωση μέσω κοινωνικών δικτύων, η πρωθυπουργός εισήλθε χαμογελαστή στο κοινοβούλιο, ανταλλάσσοντας αγκαλιές με συναδέλφους, μεταξύ των οποίων και η Γροιλανδή πολιτικός Άαχα Κέμνιτς. Στη συνέχεια, παρέδωσε σημείωμα στον πρόεδρο της Βουλής ζητώντας τον λόγο για ειδική δήλωση.
«Ο χειμώνας επιτέλους υποχωρεί και οι μέρες μεγαλώνουν και φωτίζονται. Σύντομα θα είναι άνοιξη – και οι Δανοί θα προσέλθουν στις κάλπες», είπε, ανακοινώνοντας την ημερομηνία των εκλογών για τις 24 Μαρτίου.
Η «ανοιξιάτικη» κάλπη και το διακύβευμα για την Ευρώπη
Μιλώντας ενώπιον κατάμεστης αίθουσας, η Φρεντέρικσεν χαρακτήρισε τις εκλογές «καθοριστικές» για τη Δανία και το μέλλον της Ευρώπης, δεσμευόμενη να ενισχύσει την άμυνα και να «σταθεί στα πόδια της χώρας». «Αγαπητοί Δανοί, σήμερα ζήτησα από την Αυτού Μεγαλειότητα τον βασιλιά να προκηρύξει εκλογές για το Φόλκετινγκ», πρόσθεσε. «Το αν θα παραμείνω πρωθυπουργός εξαρτάται από το πόσο ισχυρή εντολή θα δώσετε στους Σοσιαλδημοκράτες».
Η διεθνής παρουσία της Φρεντέρικσεν έχει ενισχυθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες, καθώς κινητοποίησε τους Ευρωπαίους ηγέτες απέναντι σε μια πιθανή υπαρξιακή απειλή για το ΝΑΤΟ λόγω της Γροιλανδίας. Παρόμοια πολιτική ώθηση έχουν λάβει και άλλοι κεντροαριστεροί ηγέτες, όπως ο πρωθυπουργός του Καναδά Μαρκ Κάρνεϊ, που αντιστάθηκε στις απειλές του Τραμπ για προσάρτηση του βόρειου γείτονα.
Αναπροσδιορισμός σχέσεων και εσωτερικές μεταρρυθμίσεις
Η Φρεντέρικσεν τόνισε ότι η Δανία πρέπει να επαναπροσδιορίσει τη σχέση της με τις Ηνωμένες Πολιτείες, παραδοσιακά τον στενότερο σύμμαχό της. Η Κοπεγχάγη και η Γροιλανδία, πρώην αποικία που απολαμβάνει ευρεία αυτονομία αλλά διατηρεί κοινή εξωτερική και αμυντική πολιτική, συζητούν με την Ουάσιγκτον ζητήματα ασφάλειας στην Αρκτική.
«Θα είναι μια καθοριστική εκλογική αναμέτρηση», ανέφερε η πρωθυπουργός. «Τα επόμενα τέσσερα χρόνια, εμείς οι Δανοί και οι Ευρωπαίοι θα πρέπει πραγματικά να σταθούμε στα πόδια μας. Οφείλουμε να ορίσουμε τη σχέση μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και να ενισχύσουμε την άμυνά μας για να διασφαλίσουμε την ειρήνη στην ήπειρό μας. Πρέπει να μείνουμε ενωμένοι στην Ευρώπη και να διαφυλάξουμε το μέλλον της Δανικής Κοινοπολιτείας».
Η Κοινοπολιτεία περιλαμβάνει και τα νησιά Φερόες. Η στάση της Φρεντέρικσεν απέναντι στη Γροιλανδία φαίνεται να αποδίδει πολιτικά. Δημοσκόπηση του Megafon για το TV2 έδειξε ότι η στήριξη προς τους Σοσιαλδημοκράτες αυξήθηκε στο 22,7% και σε 41 έδρες, από 32 τον Δεκέμβριο.
Η ενίσχυση των Σοσιαλδημοκρατών και το νέο κοινωνικό πρόγραμμα
Πριν από τις νέες απειλές του Τραμπ για τη Γροιλανδία, το κόμμα είχε υποστεί σοβαρές ήττες σε όλη τη χώρα. Ωστόσο, οι τελευταίες μετρήσεις φέρνουν το «κόκκινο μπλοκ» –τους Σοσιαλδημοκράτες και μικρότερα αριστερά κόμματα– στις 87 έδρες, έναντι 71 της σημερινής κυβέρνησης.
Ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης Πίτερ Θίστεντ Ντίνεσεν εκτίμησε ότι η πίεση των ΗΠΑ είχε «συσπειρωτικό» αποτέλεσμα υπέρ της Φρεντέρικσεν. «Η κρίση της Γροιλανδίας ενίσχυσε την εικόνα της ως ηγέτιδας που μπορεί να καθοδηγήσει τη χώρα μέσα από διεθνή κρίση», ανέφερε, προσθέτοντας ότι το κόμμα παρουσιάζει νέες πρωτοβουλίες για διαφορετικές ομάδες ψηφοφόρων, όπως το πρόγραμμα Fødevarechecken για επισιτιστική στήριξη.
Ανακοινώνοντας ταυτόχρονα σχέδιο για επιβολή φόρου στον πλούτο ύψους 6 δισ. κορωνών (περίπου 700 εκατ. λίρες) για τη χρηματοδότηση των δημοτικών σχολείων, η πρωθυπουργός δήλωσε: «Ένας φόρος στον πλούτο μπορεί να μειώσει τις ανισότητες και να δημιουργήσει καλύτερη ισορροπία στη χώρα μας». Παράλληλα, πρότεινε την κατάργηση του φόρου ακίνητης περιουσίας για κατοικίες αξίας κάτω του ενός εκατομμυρίου κορωνών.
Πολιτικές συμμαχίες και μηνύματα ενότητας
Στην ομιλία της, η Φρεντέρικσεν ευχαρίστησε τον υπουργό Εξωτερικών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, ηγέτη των Μετριοπαθών, και τον υπουργό Άμυνας Τρούελς Λουντ Πόουλσεν, επικεφαλής των Φιλελευθέρων, για τη συνεργασία τους στην κυβέρνηση. «Όταν ένας ελέφαντας και μια καμήλα μπορούν να γίνουν φίλοι, τότε μπορούν και οι πολιτικοί αντίπαλοι», είπε χαριτολογώντας.
Ωστόσο, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων συνεργασιών μετά τις εκλογές: «Θα μπορούσε να είναι μια επιλογή προς το πολιτικό κέντρο ξανά; Ναι».
Πηγή: The Guardian