Ψηφιακό «τείχος» κατά της πρόσβασης ανηλίκων σε αλκοόλ και καπνό – Έλεγχος ηλικίας με QR και αυστηρές ποινές

Οριστικό «φρένο» στην πρόσβαση των ανηλίκων σε προϊόντα καπνού και αλκοόλ βάζει η κυβέρνηση, παρουσιάζοντας έναν ολοκληρωμένο ψηφιακό «Οδικό Χάρτη» που αλλάζει ριζικά τα δεδομένα στην αγορά και τη διασκέδαση.

Σε κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν σήμερα, Τετάρτη 18 Μαρτίου 2026, οι Υπουργοί Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου και Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, μαζί με τον Υφυπουργό Υγείας Δημήτρη Βαρτζόπουλο, παρουσίασαν το νέο επιχειρησιακό σχέδιο που συνδυάζει την αυστηρή νομοθεσία με την αιχμή της τεχνολογίας.

Ψηφιακή «ασπίδα» μέσω Gov.gr Wallet

Όπως τόνισαν οι υπουργοί, η μεγάλη καινοτομία του νέου πλαισίου είναι η ψηφιακή επαλήθευση ηλικίας, καθώς για πρώτη φορά, η ταυτοποίηση της ενηλικότητας θα γίνεται μέσω των εφαρμογών Gov.gr Wallet και Kids Wallet.

Η διαδικασία είναι απλή: Ο πωλητής επιλέγει την ηλικιακή ομάδα (π.χ. άνω των 18) και εμφανίζεται ένα QR code. Ο αγοραστής το σκανάρει και η εφαρμογή του πωλητή βγάζει πράσινη ή κόκκινη ένδειξη. Με αυτόν τον τρόπο, διασφαλίζεται η εγκυρότητα της ταυτοποίησης χωρίς να εκτίθεται η ακριβής ηλικία ή άλλα προσωπικά δεδομένα του πολίτη. Παράλληλα, η ευθύνη ελέγχου μεταφέρεται ρητά στον πωλητή, ενώ απαγορεύεται πλήρως η διάθεση αυτών των προϊόντων μέσω αυτόματων πωλητών.

Έλεγχος στη νύχτα και «Μητρώο alto.gov.gr»

Το νέο πλαίσιο φέρνει αυστηρούς κανόνες και στη νυχτερινή διασκέδαση:

Απαγόρευση εισόδου: Οι ανήλικοι δεν επιτρέπεται πλέον να εισέρχονται σε αμιγή μπαρ και κλαμπ.

Πλατφόρμα events.gov.gr: Ιδιωτικές εκδηλώσεις (π.χ. σχολικοί χοροί) θα επιτρέπονται μόνο αν δηλώνονται προηγουμένως στην πλατφόρμα, διεξάγονται εκτός ωραρίου λειτουργίας του καταστήματος και σε οριοθετημένους χώρους.

Ψηφιακό Μητρώο (alto.gov.gr): Όλα τα σημεία πώλησης καπνικών και αλκοόλ υποχρεούνται να εγγραφούν στο νέο ψηφιακό μητρώο έως τις 16 Απριλίου 2026. Με την εγγραφή εκδίδεται μοναδικό QR code, που θα διευκολύνει τους ελεγκτικούς μηχανισμούς να χαρτογραφήσουν την αγορά.

Ο Υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, τόνισε τη σημασία της μεταρρύθμισης σημειώνοντας ότι «αναλαμβάνουμε την ευθύνη να θωρακίσουμε τη νέα γενιά από κινδύνους που απειλούν την υγεία της. Δεν πρόκειται μόνο για απαγορεύσεις, αλλά για μια συνολική στρατηγική πρόληψης με μηδενική ανοχή στις παραβάσεις. Η ψηφιακή επαλήθευση ηλικίας διασφαλίζει διαφάνεια και αποτελεσματικότητα».

Από την πλευρά του, ο Δημήτρης Παπαστεργίου σημείωσε ότι «η τεχνολογία λειτουργεί ως καταλύτης για κοινωνικά προβλήματα. Με το alto.gov.gr και το Kids Wallet εισάγουμε μια ασφαλή διαδικασία που περιορίζει την πρόσβαση των ανηλίκων σε επιβλαβή προϊόντα, χωρίς περιττή έκθεση δεδομένων». Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης επικεντρώθηκε στο επιχειρησιακό σκέλος, αναφέροντας ότι από τον Ιούλιο του 2025 έως σήμερα έχουν γίνει πάνω από 82.000 έλεγχοι και 313 συλλήψεις. «Η προστασία των ανηλίκων είναι αδιαπραγμάτευτη. Ενισχύουμε τους στοχευμένους ελέγχους σε σημεία πώλησης και χώρους διασκέδασης, αξιοποιώντας τα νέα ψηφιακά εργαλεία για μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Τέλος, ο Δημήτρης Βαρτζόπουλος υπογράμμισε ότι η Πολιτεία περνά πλέον στην «ουσιαστική και καθολική εφαρμογή» ενός ολοκληρωμένου πλαισίου προστασίας.

Σημειώνεται ότι η πώληση καπνού και αλκοόλ σε ανηλίκους μετατρέπεται σε ποινικό αδίκημα, με τις ποινές να φτάνουν έως και τα τρία έτη φυλάκισης. Το πλαίσιο καλύπτει πλέον και όλα τα νέα προϊόντα (ηλεκτρονικά τσιγάρα, σακουλάκια νικοτίνης), τα οποία πρέπει να τοποθετούνται σε ειδικές προθήκες και να διατίθενται μόνο από υπάλληλο, μετά τον απαραίτητο ψηφιακό έλεγχο.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Α) Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων – alto.gov.gr

Κεντρικό εργαλείο του νέου πλαισίου αποτελεί το Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων Καπνού, Αλκοόλ και λοιπών μη καπνικών προϊόντων (alto.gov.gr). Στο μητρώο εγγράφονται υποχρεωτικά όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που πωλούν τα προϊόντα αυτά σε όλα τα σημεία πώλησης σε όλη τη χώρα. Για πρώτη φορά καθίσταται δυνατή η πλήρης χαρτογράφηση της αγοράς, ο στοχευμένος έλεγχος, η διαλειτουργικότητα μεταξύ των αρμόδιων αρχών. Με την εγγραφή στο Ψηφιακό Μητρώο εκδίδεται έγγραφο που φέρει QR code. Με τον τρόπο αυτό, διευκολύνονται οι έλεγχοι νομιμότητας που διενεργούν οι αρμόδιες ελεγκτικές Αρχές. Κατά τους επιτόπιους ελέγχους υπάρχει η δυνατότητα τόσο σκαναρίσματος του QR code του εγγράφου, όσο και επιβεβαίωσης εγγραφής στο Μητρώο. Όσοι πωλούν τα σχετικά προϊόντα οφείλουν να εγγραφούν στο alto.gov.gr έως τις 16 Απριλίου 2026.

1. Ποιος υποχρεούται να εγγραφεί στο Μητρώο;

Όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα μέσω του νόμιμου εκπροσώπου τους, που πωλούν και διαθέτουν προϊόντα καπνού, αλκοόλ και λοιπά μη καπνικά προϊόντα υποχρεούνται να εγγραφούν στο Μητρώο.

2. Πώς μπορώ να συνδεθώ στο Μητρώο;

Η σύνδεση γίνεται μέσω του gov.gr με τους κωδικούς TaxisΝet. Για ατομικές επιχειρήσεις χρησιμοποιείται το ΑΦΜ πολιτών, ενώ για νομικά πρόσωπα το ΑΦΜ επιχειρήσεων.

3. Τι στοιχεία πρέπει να δηλώσω για κάθε υποκατάστημα;

Για κάθε υποκατάστημα πρέπει να δηλώσετε το είδος του σημείου πώλησης, τα προϊόντα που διαθέτετε (καπνός, αλκοόλ, λοιπά μη καπνικά), τη διεύθυνση και την τοποθεσία στο χάρτη, καθώς και να δηλώσετε υπεύθυνα τη δήλωση συμμόρφωσης.

4. Μπορώ να δηλώσω περισσότερα από ένα υποκαταστήματα;

Ναι, μπορείτε να υποβάλετε ξεχωριστές δηλώσεις για πολλαπλά υποκαταστήματα. Η κατάσταση κάθε δήλωσης εμφανίζεται σε λίστα ανά υποκατάστημα.

5. Τι είναι το QR code που δημιουργείται μετά την υποβολή;

Μετά την υποβολή της δήλωσης, δημιουργείται πιστοποιητικό, το οποίο φέρει ένα μοναδικό QR code και πρέπει να αναρτηθεί στο κατάστημα. Σαρώνοντάς το, οι ελεγκτές και οι πολίτες μπορούν να δουν τα στοιχεία της δήλωσης και το επίσημο έγγραφο gov.gr.

6. Μπορώ να επικαιροποιήσω ή να ακυρώσω μια δήλωση;

Ναι, μπορείτε να επικαιροποιήσετε τα δηλωθέντα στοιχεία λόγω μεταβολών, καθώς και να ακυρώσετε μια δήλωση από το σύστημα (π.χ. αν δεν ασκείτε πλέον τη δραστηριότητα).

7. Τι έλεγχοι γίνονται κατά τη σύνδεση στο Μητρώο;

Το Μητρώο ελέγχει αυτόματα αν το ΑΦΜ είναι συνδεδεμένο με ατομική επιχείρηση, ανακτά στοιχεία επικοινωνίας από το ΕΜΕΠ, και επιβεβαιώνει την ύπαρξη των κατάλληλων ΚΑΔ από την ΑΑΔΕ.

8. Ποιες πληροφορίες είναι διαθέσιμες στο ευρύ κοινό;

Το ευρύ κοινό μπορεί να δει μέσω του gov.gr το ΑΦΜ και την επωνυμία της επιχείρησης, τη δραστηριότητα (ΚΑΔ), το είδος προϊόντων, τη διεύθυνση υποκαταστήματος, καθώς και χάρτη με τα σημεία πώλησης.

9. Μέχρι πότε πρέπει να ολοκληρώσω την εγγραφή μου;

Παρέχεται μεταβατική περίοδος εγγραφής έως την 16η Απριλίου 2026 για την ομαλή μετάβαση στο Μητρώο.

10. Πώς πραγματοποιείται ο έλεγχος από τις αρμόδιες Αρχές;

Σε περίπτωση ελέγχου, οι ελεγκτές μπορούν να σαρώσουν το QR code που είναι αναρτημένο στο κατάστημα ή να αναζητήσουν την επιχείρησή σας κατά ΑΦΜ στο Μητρώο για να επαληθεύσουν τη δήλωσή σας και τα δηλωμένα προϊόντα.

Β) Ρυθμίσεις για την είσοδο ανηλίκων σε χώρους διασκέδασης – Ηλεκτρονική πλατφόρμα αναγγελίας ιδιωτικών εκδηλώσεων (events.gov.gr)

Η είσοδος και παραμονή ανηλίκων σε αμιγή μπαρ και κέντρα νυχτερινής διασκέδασης απαγορεύεται. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η διεξαγωγή ιδιωτικών εκδηλώσεων με συμμετοχή ανηλίκων υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις: να πραγματοποιούνται σε οριοθετημένους χώρους, να διεξάγονται εκτός ωραρίου λειτουργίας του καταστήματος και εφόσον έχουν προηγουμένως δηλωθεί στην ηλεκτρονική πλατφόρμα events.gov.gr.

1. Ποιος υποχρεούται να χρησιμοποιήσει την πλατφόρμα;

Τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που προσφέρουν ή διαθέτουν χώρους διοργάνωσης εκδηλώσεων υποχρεούνται να υποβάλουν την αναγγελία της σχετικής ιδιωτικής εκδήλωσης, δηλώνοντας τα απαραίτητα στοιχεία για τη δημιουργία του ιδιωτικού συμφωνητικού.

2. Πώς μπορώ να συνδεθώ στην πλατφόρμα;

Η σύνδεση γίνεται μέσω του gov.gr με κωδικούς Taxisnet. Για ατομικές επιχειρήσεις με ΑΦΜ πολιτών και για νομικά πρόσωπα με ΑΦΜ επιχειρήσεων.

3. Τι στοιχεία πρέπει να συμπληρώσω για μια εκδήλωση;

Πρέπει να συμπληρώσετε την ημερομηνία και ώρα έναρξης και λήξης της εκδήλωσης, τον τίτλο της εκδήλωσης, την αίθουσα (προαιρετικά), το ΑΦΜ του νόμιμου εκπροσώπου του χώρου, το ΑΦΜ και όνομα του διοργανωτή, καθώς και υπεύθυνη δήλωση συμμόρφωσης. Επισημαίνεται ότι η ημερομηνία έναρξης της εκδήλωσης πρέπει να είναι τουλάχιστον 48 ώρες από την αναγγελία.

4. Τι συμβαίνει μετά την υποβολή της δήλωσης;

Μετά την υποβολή, δημιουργείται αυτόματα ένα έγγραφο ιδιωτικού συμφωνητικού από το gov.gr μεταξύ του ΑΦΜ του νόμιμου εκπροσώπου του χώρου και του ΑΦΜ του διοργανωτή της εκδήλωσης.

5. Πώς υπογράφεται το ιδιωτικό συμφωνητικό;

Ο νόμιμος εκπρόσωπος του χώρου λαμβάνει σύνδεσμο (URL) για να υπογράψει το συμφωνητικό μέσω της Θυρίδας Πολίτη του gov.gr. Παράλληλα, ο διοργανωτής λαμβάνει αυτόματη ειδοποίηση, εφόσον είναι εγγεγραμμένος στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (emep.gov.gr), για να προχωρήσει και αυτός στην υπογραφή του συμφωνητικού, το οποίο βρίσκεται στη Θυρίδα Πολίτη του gov.gr.

6. Πού αποθηκεύεται το οριστικοποιημένο έγγραφο;

Μετά την ολοκλήρωση των υπογραφών, το έγγραφο λαμβάνει χρονοσήμανση από το gov.gr και τοποθετείται στη Θυρίδα gov.gr και των δύο αντισυμβαλλόμενων.

7. Μπορώ να ακυρώσω μια αναγγελία;

Ναι, μπορείτε να ακυρώσετε μια αναγγελία από την πλατφόρμα.

8. Μπορώ να αποθηκεύσω προσωρινά μια αναγγελία;

Ναι, η αναγγελία μπορεί να αποθηκεύεται προσωρινά μέχρι την τελική υποβολή της. Η λίστα εκκρεμών και οριστικών αναγγελιών εμφανίζεται μετά τη σύνδεσή σας στην πλατφόρμα.

9. Τι πρέπει να κάνω σε περίπτωση ελέγχου;

Σε περίπτωση ελέγχου, τα μέρη του συμφωνητικού θα πρέπει να παρουσιάζουν το υπογεγραμμένο έγγραφο του gov.gr προκειμένου να γίνει ο έλεγχος εγκυρότητάς του με τη συνήθη διαδικασία.

10. Ποιες αναφορές είναι διαθέσιμες για τους ελεγκτές;

Οι ελεγκτές μπορούν να κάνουν αναζήτηση κατά ΑΦΜ ιδιοκτήτη ή διοργανωτή και να δουν καταστάσεις εκδηλώσεων σε περιοχές που εμπίπτουν στην κατά τόπο αρμοδιότητά τους.

Ρύθμιση νέων προϊόντων νικοτίνης

Το νέο θεσμικό πλαίσιο ρυθμίζει ειδικά τα ηλεκτρικά θερμαινόμενα προϊόντα χωρίς καπνό, τα προϊόντα νικοτίνης και τα σακουλάκια νικοτίνης. Τα προϊόντα αυτά απαγορεύεται να πωλούνται σε ανηλίκους, δεν μπορούν να διατίθενται μέσω αυτόματων πωλητών, οφείλουν να τοποθετούνται σε ειδικές προθήκες εντός καταστημάτων και να διατίθενται μόνο μέσω υπαλλήλου.