Искәндәр Гыйләҗев: Муса Җәлил шәхесе тирәсендә уйдырмалар булырга тиеш түгел

Күренекле галим, тарих фәннәре докторы Искәндәр Гыйләҗев каһарман-шагыйрь Муса Җәлил образына мөрәҗәгать итүчеләр, аның турында фәнни хезмәтләр язучылар бары тик тарихи фактларга таянып эш итәргә тиешлеген әйтте. Аның фикеренчә, әлеге шәхес тирәсендә уйдырмалар булырга тиеш түгел.

«Безнең татар җәмәгатьчелегендә Муса Җәлил турында төрле-төрле имеш-мимешләр йөрде. Муса Җәлил турында, аның эшчәнлеге, аның батырлыгы шик астына куелды. Хәзер дә андый омтылышлар бар шикелле. Менә шушы әйберләргә киртә куярга кирәк, әлеге шәхес тирәсендә уйдырмалар булырга тиеш түгел. Мондый әйберләр башка берничек тә кабатланмасын иде. Чөнки безнең фикер йөртү нигезендә һәрвакытта да тарихи фактлар һәм тарихи чынбарлык торырга тиеш. Ниндидер уйдырмалар, ниндидер имеш-мимешләргә юл куярга тиеш түгелбез», – диде ул Муса Җәлилнең 120 еллыгына багышланган «Муса Җәлилнең тормышы һәм иҗаты: бүгенге караш» дип исемләнгән түгәрәк өстәл утырышында.

Галим фикеренчә, Муса Җәлилнең иҗатын тирәнтен аңлау өчен тарихи фактларны белү мөһим.

«Муса Җәлилнең тормышын, иҗатын, каһарманлыгын конкрет, төгәлрәк, җентекләп аңлар өчен, һичшиксез, тарихи фонны яхшы белергә кирәк. Ул нинди шартларда тәрбияләнгән, белем алган, үзенең эшчәнлеген, иҗатын нинди шартларда башлап җибәргән. Боларны аңлау өчен 1920-1930нчы еллар тарихи фонын аңларга, белергә кирәк», – дип ассызыклады ул.