Трампнинг Нобел ҳақидаги мактуби Европани ҳам ҳайратга солди

АҚШ президенти Доналд Трамп Норвегия бош вазири Йонас Гар Стёрега йўллаган мактубида Нобел мукофоти берилмагани ортидан энди “фақат тинчлик ҳақида қайғуришга мажбур эмаслиги”ни айтгани хабар қилинди. Мазкур мактуб матни PBS мухбири Ник Шифрин томонидан эълон қилингани, у эса Европанинг Вашингтондаги элчилари орқали бир қатор ҳукумат раҳбарларига ҳам етказилгани таъкидланади.

Мактубда Трамп ўзини “бир неча урушларни тўхтатгани” учун тинчлик бўйича Нобелга лойиқ деб ҳисоблаётгани, лекин мукофот берилмагани сабаб энди АҚШ манфаатларини биринчи ўринга қўйишини урғулаган. Шу руҳда у Гренландия мавзусига ўтиб, унинг хавфсизлиги ва назорати ҳақида қаттиқ баёнотлар келтиргани ҳақида ёзилмоқда.

Шу воқеалар фонида Гренландия атрофидаги тортишув янада қизиб, Европа етакчилари АҚШ президентининг бож (тариф) таҳдидларини кескин танқид қилгани ҳақида ҳам хабарлар тарқади. Қатор давлатлар Дания ва Гренландия билан “тўлиқ бирдамлик” баёнотларини бергани айтилмоқда — бу эса трансатлантик муносабатларда навбатдаги совуқ “серия” бошланганини англатади.

Мактубдаги “Нобел” ишораси яна бир фактни ҳам ёдга солади: 2025 йил Тинчлик бўйича Нобел мукофоти Венесуэла мухолифати вакили Мария Корина Мачадога берилгани расмий манбаларда қайд этилган.

Қисқаси, Трампнинг бир хатга сиғдирилган сиёсий ишоралари — Нобел, тарифлар ва Гренландия — Европада ҳам “шовқинли сигнал” бўлди. Энди асосий савол: бу баёнотлар реал қарорларга айланадими ёки навбатдаги қаттиқ риторика босқичи билан чекланадими.