Биткоин қулаши ортидан криптовалюта бозори қарийб $500 млрд йўқотди
Криптовалюта бозоридаги “совуқ душ” яна қайтди: бир ҳафтага етмай, қарийб ярим триллион долларга яқин қиймат ҳавога учди. CoinGecko берган маълумотга кўра, 29 январдан буён умумий бозор қиймати 467,6 млрд долларга қисқарган.
Энг катта зарба эса анъанавий равишда бозор “локомотиви” бўлган биткоинга тўғри келди. У сешанба куни Доналд Трамп 2024 йил ноябр ойи бошида қайта сайланганидан кейинги энг паст нуқтага тушиб кетгани айтиляпти. Шу жараёнда биткоин АҚШда 15 ойлик минимум — 72 877 долларгача пастлаб, кейин чоршанба куни қисман тикланиб, Лондон вақти билан эрталаб 76 600 доллар атрофида савдолашган.
Шу ерда энг оғриқли савол чиқади: “рақамли олтин” деган гап ҳали ҳам ишлаяптими? Геосиёсий кескинлик кучайган, хавфсиз активларга талаб ортиши керак бўлган пайтда крипто қўллаб-қувватлов топмади. Аксинча, мақолада айтилишича, биткоин ва АҚШ акциялари ҳам пасайган, инвесторлар хавфсизроқ активларга “қочган”.
Бу фонга Майкл Беррининг огоҳлантириши ҳам қўшилди: у биткоин қимматбаҳо металлар каби хедж воситаси сифатида ўз ўрнини топа олмаяпти, кўпроқ спекулятив актив сифатида “очилиб қоляпти”, деган мазмунда фикр билдирган.
Бозордаги нервозлик фьючерсларда ҳам сезилди: сўнгги 24 соатда 700 млн доллардан ортиқ лонг/шорт позициялар мажбурий ёпилган, 29 январдан бери умумий “тозалаш” 6,67 млрд доллардан ошиб кетгани қайд этилган. Биткоин ETFларида ҳам оқимлар “сирпанчиқ”: душанба куни 562 млн доллар соф кирим бўлган бўлса, сешанба куни 272 млн доллар чиқим қайд этилган.
Қисқаси, кайфият ҳозир “риск-офф”. BTC Markets таҳлилчиси Рейчел Лукас бу ҳолатни эҳтиёткор ва ҳимоявий руҳда деб таърифлаган, 73 мингдан паст кўрсаткичлар “экстремал қўрқув”ни кучайтирганини айтган.
Келажак учун сигнал оддий: крипто ҳали ҳам катта имконият, лекин “хавфсиз порт” деб кўр-кўрона ишониб бўлмайди. Агар бозорга қайта ишонч қайтсин десак, у фақат хайп билан эмас — барқарор ликвидлик, шаффоф қоидалар ва реал талаб билан келади. Ҳозирча эса крипто бозор бизга битта нарсани эслатяпти: бу ерда романтика кам, ўзгарувчанлик кўп.